Demokrasiye bir alternatif / An alternative to democracy

En ideal yönetim biçimi olmakla beraber demokrasinin de içinde barındırdığı zaaflar nedeniyle uzun süredir kafamda kurgulamaya çalıştığım ama nihai bir format veremediğim meritokrasiye benzer bir sistem düşünüyorum. Hatırlarsanız Aysun Kayacı bir zamanlar çok basit bir ifadeyle ‘neden benim oyum dağdaki çobanın oyuyla eşit sayılıyor?’ diyerek ciddi bir tartışmayı başlatmıştı. Ben açıkçası bu noktada seçkincilikle de itham edilsem bu mantığı çok haksız bulmuyorum, en azından irdelemeye değer olduğunu düşünüyorum. Kafamdaki kurguya göre herkesin oyunun bir değeri olmalı ve bu değer; eğitim düzeyi, yaş, yaşadığı yer, ekonomik gelir düzeyi vs. vs. gibi kriterlere bağlı olmalı ve her kriterin de bir katsayısı olmalı. Tabii buradaki sorun da bu kriterleri ve ne kadar ağırlığa sahip olacaklarını kimlerin belirleyeceği.

 

H.L. Mencken’in de bir zamanlar söylediği gibi: ‘Bir politikacı belli bir mevki için aday olduğu zaman karşısında mantıklı düşünen adamlar değil, en belirgin özellikleri en basit fikri bile tartmaktan aciz, duygularıyla hareket eden cahil bir kalabalık görecektir. En baskın sahip oldukları duygu ise anlamadıkları her şeye karşı büyük bir korku ve dirençtir. Bunun karşısında politikacı ya bu sürüye uyacak ya da kaybolup gidecektir...

 

Although it seems the most ideal governing method, many defects of democracy made me think about a system which might be called a sort of meritocracy. In Turkey, some years ago a famous fotomodel had bluntly expressed this idea simply by saying ‘why is my vote equal to a shepherd who lives on the mountains?’ and started a big discussion. Although I may easily be regarded as an elitist, I don’t find this reasoning completely wrong, it deserves at least some reflection. According to my thinking, every vote must have a value and this value may be determined by many coefficients such as level of education, age, residence, annual income etc. Of course, here the problem is who will determine these coefficients? As H.L. Mencken put it with his words some time ago:

When a candidate for public office faces the voters he does not face men of sense; he faces a mob of men whose chief distinguishing mark is the fact that they are quite incapable of weighing ideas, or even of comprehending any save the most elemental — men whose whole thinking is done in terms of emotion, and whose dominant emotion is dread of what they cannot understand. So confronted, the candidate must either bark with the pack or be lost...